1. Sự việc và hậu quả pháp lý ban đầu
Mới đây, một vụ tai nạn giao thông liên quan đến hệ thống dây điện đã xảy ra tại tỉnh Quảng Trị, gây hậu quả nghiêm trọng đối với người tham gia giao thông.
Cụ thể, em L.T.T.N (18 tuổi, trú tại phường Đồng Thuận) trong quá trình điều khiển xe máy điện trên đường Trương Pháp (phường Đồng Hới) đã không may vướng vào một sợi dây điện giăng ngang đường. Thời điểm xảy ra tai nạn vào buổi trưa nắng gắt, ánh sáng chói khiến nạn nhân không kịp phát hiện dây điện bị chùng xuống.
Hậu quả, em N bị chấn thương vùng đầu và cổ, phải nhập viện điều trị. Đáng chú ý, tại thời điểm xảy ra sự việc, một ô tô đi ngược chiều đã kịp thời tránh va chạm, nếu không hậu quả có thể nghiêm trọng hơn.
2. Xác minh nguồn gốc dây điện và trách nhiệm quản lý
Theo thông tin từ Đội Quản lý Điện lực Đồng Hới, sợi dây điện gây tai nạn là dây bị sà xuống mặt đường. Tuy nhiên, qua kiểm tra ban đầu, đơn vị này xác định đây không phải là dây điện thuộc hệ thống quản lý của ngành điện.
Cơ quan điện lực cho rằng khu vực này có nhiều hộ kinh doanh ven biển chưa được cấp điện chính thức theo hợp đồng mua bán điện, dẫn đến việc người dân tự ý kéo dây điện từ phía bên kia đường sang để phục vụ hoạt động kinh doanh.
Tuy nhiên, một số hộ kinh doanh tại khu vực lại phủ nhận thông tin này, cho rằng họ đã được cấp điện hợp pháp thông qua công tơ đặt trước cửa và không có nhu cầu kéo điện trái phép.
Thực tế ghi nhận tại hiện trường cho thấy tồn tại nhiều dây điện và dây viễn thông chùng xuống vỉa hè, cùng với hệ thống công tơ điện được lắp đặt trên các trụ điện, làm phát sinh nghi vấn về công tác quản lý an toàn lưới điện tại khu vực.
3. Khó khăn trong công tác quản lý an toàn điện
Đại diện ngành điện lực cho biết việc kiểm soát các đường dây điện tự phát là rất khó khăn. Theo cơ chế hiện hành, đơn vị điện lực chỉ chịu trách nhiệm quản lý phần hệ thống điện “trước công tơ”, trong khi phần “sau công tơ” thuộc trách nhiệm của khách hàng sử dụng điện.
Việc người dân tự ý đấu nối, kéo dây điện vượt đường để phục vụ kinh doanh là hành vi khó phát hiện và xử lý kịp thời, đặc biệt tại các khu vực kinh doanh tự phát.
4. Căn cứ pháp lý xác định trách nhiệm
Theo phân tích của luật sư thuộc Đoàn Luật sư TP Đà Nẵng, việc xác định trách nhiệm trong vụ việc cần căn cứ vào phạm vi quản lý của hệ thống điện.
Cụ thể, theo Thông tư 05/2025/TT-BCT:
- Nếu đoạn dây điện gây tai nạn nằm trước công tơ điện, trách nhiệm thuộc về các đơn vị điện lực thuộc Tập đoàn Điện lực Việt Nam hoặc các đơn vị quản lý trực tiếp;
- Nếu đoạn dây điện nằm sau công tơ điện, trách nhiệm thuộc về khách hàng sử dụng điện, do có nghĩa vụ đảm bảo an toàn kỹ thuật, bao gồm độ cao, độ căng và độ an toàn của dây dẫn.
Ngoài ra, việc xác định lỗi cụ thể (lỗi vô ý, lỗi do thiếu trách nhiệm quản lý, hoặc lỗi cố ý vi phạm quy định an toàn điện) sẽ được làm rõ thông qua quá trình điều tra của cơ quan công an và hồ sơ vụ việc.
5. Trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng
Trong trường hợp xác định được chủ thể gây ra thiệt hại, người bị hại có quyền yêu cầu bồi thường theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015.
Cụ thể, Điều 601 Bộ luật Dân sự quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại do nguồn nguy hiểm cao độ gây ra. Hệ thống điện được xem là nguồn nguy hiểm cao độ, do đó:
- Chủ sở hữu hoặc người quản lý, sử dụng nguồn điện phải bồi thường thiệt hại;
- Trừ trường hợp chứng minh được thiệt hại xảy ra hoàn toàn do lỗi của bên bị hại hoặc sự kiện bất khả kháng.
Trong vụ việc này, nếu xác định dây điện thuộc sở hữu hoặc do cá nhân, tổ chức cụ thể quản lý và việc lắp đặt không đảm bảo an toàn (ví dụ: không đúng độ cao, bị chùng xuống gây nguy hiểm), thì chủ thể đó có thể phải chịu trách nhiệm bồi thường toàn bộ thiệt hại về sức khỏe cho nạn nhân.
MINH TRƯỜNG
